Depresja i zaburzenia lękowe coraz częściej obniżają jakość życia młodych ludzi. W Polsce rośnie liczba nastolatków korzystających z pomocy psychologicznej, a hospitalizacje psychiatryczne dzieci i młodzieży wzrosły w ostatnich latach o kilkadziesiąt procent. Dorośli również coraz częściej doświadczają wypalenia, stresu i depresji, pogłębianych przez szybkie tempo życia i presję społeczną. W odpowiedzi na te potrzeby samorząd województwa dzięki 19 mln zł uruchamia piętnaście kolejnych ośrodków wsparcia dla dzieci i młodzieży oraz piętnaście pilotażowych punktów wsparcia dla dorosłych. Jeden z nich powstanie w Wyszkowie.

Zgodnie z raportem serwisu Życie warte jest rozmowy pt. „Zachowania samobójcze wśród dzieci i młodzieży. Raport za lata 2012-2021” w 2021 roku liczba zachowań samobójczych wśród młodych osób wzrosła aż o 77% w porównaniu z rokiem poprzednim, a liczba zgonów samobójczych - o 19%. W 2020 roku odnotowano około 800 takich przypadków, natomiast rok później już około 1400. Tendencja wzrostowa utrzymała się również w kolejnych latach - w 2022 i 2023 roku liczba prób samobójczych wśród dzieci i młodzieży przekroczyła 2000 rocznie.

- Psychiatrii dzieci i młodzieży od lat towarzyszy poważny kryzys - brakuje specjalistów, dostęp do leczenia jest ograniczony, a finansowanie z NFZ nie nadąża za rosnącymi potrzebami. Tymczasem coraz więcej młodych osób zmaga się z problemami psychicznymi – od przewlekłego stresu, przez zaburzenia lękowe, aż po depresję. Często trafiają do szpitali dopiero wtedy, gdy sytuacja staje się naprawdę poważna, choć przy odpowiednim wsparciu na wcześniejszym etapie wielu z tych hospitalizacji można by uniknąć. Dlatego stawiamy na kompleksowe i nowoczesne podejście. Z jednej strony rozwijamy system wczesnej interwencji, który nie tylko reaguje na kryzysy, ale przede wszystkim im zapobiega – wzmacniając odporność psychiczną młodych i dorosłych, ucząc radzenia sobie z emocjami i budując poczucie własnej wartości. Na ten cel przeznaczamy 17 mln zł w całym województwie mazowieckim. Z drugiej strony tworzymy dostępne i bezpieczne przestrzenie, w których osoby w kryzysie psychicznym mogą otrzymać realną pomoc - bez stygmatyzacji, bez długiego oczekiwania.

- mówi Anna Katarzyna Brzezińska, członkini zarządu województwa mazowieckiego.

Z inicjatywy Mazowieckiego Centrum Polityki Społecznej, w 2023 roku powstała koncepcja sieci ośrodków wsparcia właśnie dla młodych mieszkańców województwa.

- Po sukcesie ośrodków wsparcia prowadzonych w poprzednich latach w ramach pilotażu otwieramy kolejne, które będą pomagać najmłodszym wymagającym pomocy psychologicznej. Nie od dziś wiemy, że dzieci i młodzież coraz gorzej znoszą presję wokół, mają niskie poczucie własnej wartości, co kończy się np. próbami samobójczymi czy wpadaniem w uzależnienia. Dlatego tworzenie miejsc dających wzmocnienie jest dla nas priorytetem

- mówi Aleksander Kornatowski, dyrektor Mazowieckiego Centrum Polityki Społecznej.

Warto przypomnieć, że jeden z pilotażowych ośrodków wsparcia dla dzieci i młodzieży, powstał w 2023 roku Wyszkowie i jest prowadzony przez Stowarzyszenie MONAR przy ul. Komunalnej (na zdj. po lewej szefowa Ośrodka Jagoda Władoń). Swoją działalność dzięki przyznanej właśnie dotacji będzie kontynuuował obok bliźniaczych ośrodków w Jaktorowie i Ciechanowie (dotacja w kwocie 3,47 mln zł na wszystkie punkty) przez najbliższe trzy lata. Takie miejsca powstają również w Siedlcach, w Bodzanowie, Płocku, Czerwińsku, Brudzeniu Dużym, Rempinie i Pułtuskum w Warszawie (w Śródmieściu, na Wilanowie, na Pradze), a także w Radzyminie, w Markach.

[ZT]20022[/ZT]

W każdym z takich miejsc młodzi Mazowszanie będą mogli liczyć na indywidualne poradnictwo psychologiczne, warsztaty rozwojowe oraz brać udział w zajęciach i warsztatach (arteterapia, muzykoterapia, teatroterapia), a także warsztaty wspomagające rozwój emocjonalny i społeczne umiejętności młodych ludzi. Możliwością wsparcia objęte będą też całe rodziny. Aby zapewnić wsparcie w atmosferze bezpieczeństwa, młodzi ludzie korzystają z profesjonalnej pomocy w grupach ok. 15-osobowych, co pozwoli na bardziej indywidualne podejście. W ramach tych programów młodzież ma możliwość uczestniczenia w warsztatach rozwijających asertywność, kształtujących prospołeczne i empatyczne postawy, a także uczących umiejętności zrozumienia siebie i otaczającego świata. Uczestnicy dowiedzą się, jak radzić sobie w trudnych sytuacjach życiowych i jak sięgnąć po pomoc w chwilach kryzysu. Takie działania mają na celu wzmocnienie poczucia własnej wartości oraz umiejętności podejmowania zdrowych decyzji w obliczu emocjonalnych wyzwań. 

Nowością na Mazowszu są miejsca, z których skorzystać będą mogły dorosłe osoby. Pomoc będzie udzielana na miejscu lub telefonicznie. Będzie w nich można liczyć na specjalistów nie tylko udzielających pomocy psychologicznej, ale też specjalistów np. z zakresu pomocy prawnej, zawodowej, socjalnej itp. Osoby zgłaszające się do punktu otrzymają wstępną ocenę potrzeb w zakresie zdrowia psychicznego. Otrzymają tam możliwą pomoc, ale przede wszystkim ustalony będzie z nimi wstępny plan wsparcia, a w razie zaistnienia takiej potrzeby - wskazanie możliwości oraz miejsca uzyskania niezbędnego świadczenia z zakresu pomocy społecznej. Punkty będą czynne w dni robocze od poniedziałku do piątku w godzinach popołudniowych, np. 16:00-20:00.

W ramach rocznego pilotażu miejsca powstanie sześć takich miejsc w Warszawie: dwa na Pradze Południe, dwa na Ursusie i jeden na Włochach oraz na Targówku, w Sokołowie Podlaskim, w Łomiankach, w Grójcu, w Garwolinie, w Radomiu, w Płocku, Mławie i Płońsku. W Wyszkowie punkt prowadzić będzie Stowarzyszenie MONAR, które uzyskało na ten cel 200 tys. zł.