Stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w budynkach wielorodzinnych domaga się grupa 121 mieszkańców Wyszkowa, która zaskarżyła uchwałę wprowadzającą naliczanie opłaty śmieciowej na podstawie ilości zużytej wody. Metoda nie podoba się także niektórym wyszkowskim spółdzielniom i wspólnotom mieszkaniowym. Przewodniczący Rady Miejskiej uważa, że potrzeba czasu, aby uchwała przyniosła oczekiwane efekty.

Od 1 lutego w gminie Wyszków obowiązuje nowy sposób naliczania opłaty śmieciowej dla mieszkańców budynków wielorodzinnych. Zamiast od osoby płacą oni teraz od ilości zużytej wody (jednak nie więcej niż 208 zł od lokalu). Stawka wynosi 13,31 zł za 1 m3 zużytej wody z danej nieruchomości. Według pomysłodawców, nowy system ma pomóc w "wyłapaniu" tych, którzy do tej pory unikali płacenia za odbiór śmieci, składając fałszywe deklaracje lub w ogóle unikając ich składania. A szacuje się, że jest ich w gminie Wyszków nawet 2500. Zmiana metody naliczania opłaty ma zatem pomóc w "uszczelnieniu" systemu, do którego gmina Wyszków musi dokładać coraz więcej pieniędzy.

[ZT]22531[/ZT]

Jednak zmiana ta nie spotkała się z aprobatą wielu osób. Do Urzędu Miejskiego w Wyszkowie wpłynęła ostatnio skarga podpisana przez 121 mieszkańców, którzy domagają się stwierdzenia nieważności grudniowej uchwały Rady Miejskiej. W skardze czytamy:

"My mieszkańcy Wyszkowa zamieszkali w blokach mieszkalnych wnosimy skargę na uchwałę nr IX/64/24 Rady Miejskiej w Wyszkowie z dnia 20 grudnia 2024 r., jako akt prawa miejscowego, wskazując, że jej postanowienia naruszają zasady równego traktowania mieszkańców oraz są nieproporcjonalne względem rzeczywistych kosztów gospodarowania odpadami komunalnymi. Zarzuty wobec uchwały:

1. Dyskryminacja mieszkańców budynków wielorodzinnych

Uchwała wprowadza różne metody naliczania opłat za odbiór odpadów komunalnych w zależności od rodzaju zabudowy. Mieszkańcy budynków jednorodzinnych płacą opłatę od liczby osób zamieszkujących nieruchomość, podczas gdy mieszkańcy bloków - od ilości zużytej wody. Taki sposób różnicowania opłat narusza zasadę sprawiedliwości społecznej i proporcjonalności, ponieważ koszty odbioru odpadów z budynków wielorodzinnych są dwa razy wyższe niż w przypadku domów jednorodzinnych.

2. Nieproporcjonalność stawek do rzeczywistych kosztów odbioru odpadów

Zastosowanie metody naliczania opłat od zużycia wody dla mieszkańców bloków może prowadzić do nieuzasadnionego obciążenia finansowego, niezwiązanego z faktyczną ilością wytwarzanych odpadów. Brak jest uzasadnienia dla takiej różnicy w metodach naliczania opłat.

3. Naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP)

Konstytucja RP gwarantuje wszystkim obywatelom równość wobec prawa oraz zakazuje dyskryminacji w życiu społecznym i gospodarczym. Wprowadzenie różnych metod naliczania opłat za wywóz śmieci w zależności od miejsca zamieszkania narusza tę zasadę i prowadzi do nieuzasadnionego uprzywilejowania właścicieli domów jednorodzinnych kosztem mieszkańców bloków.

4. Brak jest przejrzystego uzasadnienia dla ustalonych metod naliczania opłat.

Uchwała nie zawiera jasnego i rzetelnego uzasadnienia wprowadzenia różnych metod naliczania opłat, co stanowi naruszenie zasady przejrzystości stanowienia prawa miejscowego oraz może wskazywać na arbitralność decyzji Rady Miejskiej.

Na podstawie powyższych argumentów, my mieszkańcy bloków, wnosimy o:

1. Stwierdzenie nieważności uchwały nr IX/64/24 Rady Miejskiej w Wyszkowie w zakresie ustalenia metod naliczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jako naruszającej zasady równości i proporcjonalności.

2. Zobowiązanie Rady Miejskiej w Wyszkowie do ponownego ustalenia metod naliczania opłat w sposób zgodny z zasadą równego traktowania mieszkańców i rzeczywistymi kosztami odbioru odpadów.

Prosimy również o poinformowanie wyszkowskich spółdzielni mieszkaniowych o podjętej decyzji co do powyższych zarzutów oraz o informację w mediach społecznościowych".                                                                             

Jak udało nam się ustalić w Urzędzie Miejskim, urzędnicy mają problem z zakwalifikowaniem pisma jako skargi i przekazaniem do rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.

- NIe wskazano osoby i adresu do korespondencji. Nie spełnia to kryteriów skargi - mówi Mirosław Wysocki, naczelnik Wydziału Ochrony Środowiska.   

To nie jedyne pismo, które wpłynęło do magistratu w tej sprawie. Swoje stanowisko na piśmie zajęła także Spółdzielnia Mieszkaniowa "Meblarz" oraz największa Spółdzielnia Mieszkaniowa "Przyszłość". Ta ostatnia swoje argumenty przeciwko nowej uchwale i nowemu systemowi wyraziła wcześniej w pismach, które trafiły do mieszkańców. Zarząd spółdzielni także wyraził względem gminy oczekiwanie "bezzwłocznej nowelizacji uchwały", powołując się na jej negatywne skutki: 

1. Z ustawowego przepisu i uchwały wynika, że opłata za odpady za jedno gospodarstwo domowe nie może przekraczać na dzień dzisiejszy 208,91 zł. W związku z powyższym, jeżeli gospodarstwo domowe pobiera więcej niż ok. 15 m3 wody, bo nie oszczędza lub np. z powodu awarii sedesu w mieszkaniu, to kwotę za odpady powyżej 208,91 zł musimy rozliczyć wśród pozostałych mieszkańców w bloku. Identycznie jest z „hotelami” w mieszkaniach w SM, których jest coraz więcej. Kwotę powyżej 208,91 zł, zgodnie z uchwałą Rady Gminy, musimy rozliczyć na pozostałych mieszkańców bloku.

2. Oszczędzanie wody to pogarszający się stan zdrowia społeczeństwa i koszty z tym związane. 

Zarząd SM "Przyszłość" zarzuca wladzom miejskim przy wdrażaniu tej uchwały i systemu brak konsultacji, zbyt krótkki czas na jego wdrożenie oraz przerzucenie kosztów i odpowiedzianości na zarządców budynków wielorodzinnych bez uzgodnienia z nimi i przygotowania ich na to. 

- "Wybór przez gminę metody naliczania opłat za odpady komunalne według zużycia wody jest dla mieszkańców spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych niekorzystny i niesprawiedliwy. Metoda ta jest w najwyższym stopniu pracochłonna, a co za tym idzie najbardziej kosztowna dla właścicieli lokali. Dotychczas mieszkańcy budynków wielorodzinnych ponosili nieuzasadnione większe koszty niż domy jednorodzinne, ponieważ koszty odbioru odpadów z bloków są mniejsze ze względu na zwartą zabudowę i będą dalej „dzięki” uchwale Rady Miejskiej ponosić jeszcze większe koszty utrzymania systemu odpadowego w przeciwieństwie do właścicieli domów jednorodzinnych" - uważa zarząd SM "Przyszłość.

Podnosi także, że nie można prawidłowo wsrożyć podjętej uchwały, gdyż zgodnie z nią "podstawę do ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi średnie miesięczne zużycie wody z danej nieruchomości, według odczytu wodomierza głównego, potwierdzone fakturą uzyskaną z przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, z ostatnich 6 miesięcy poprzedzających złożenie deklaracji". A zarząd spółdzielni takimi danymi nie dysponuje, gdyż PWiK wystawia mu faktury kwartalnie. Ponadto zgodnie z uchwałą deklaracje spółdzielnie powinny złożyć oddzielnie dla każdej nieruchomości - bloku.

- Jest to niemożliwe, ponieważ mamy sytuację, że jeden węzeł zasila kilka budynków, jeden lub więcej wodomierzy zasilają jeden lub kilka budynków - podkreślają przedstawiciele SM Przyszłość.

Tu ocena urzędników jest podobna. 

- Trudno to nazwać skargą. To raczej stanowisko - mówi Mirosław Wysocki. 

Urzędnicy odnosili się do niego na i po styczniowej sesji Rady Miejskiej. 

- Gdyby Zarząd SM Przyszłość równie gorliwie jak informacje o swoich nieuzasadnionych wątpliwościach przekazywał mieszkańcom informacje o zasadach segregacji odpadów, przyniosłoby to zdecydowanie lepszy skutek społeczny i pozwoliło zmniejszyć skalę nieprawidłowej segregacji odpadów w zabudowie wielorodzinnej - mówi Marta Ciuraj-Makarewicz z Wydziału Ochrony Środowiska. Zapewnia, że urząd służy pomocą i odpowiedzią na wszystkie wątpliwości kierowane do niego przez zarządców nieruchomości.

I wyjaśnia:

1. Zasady naliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynikają z zapisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie. Zapisy ustawy wskazują, że podstawą naliczenia opłaty są faktury przekazywane przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne dokonuje odczytu wodomierza głównego, nie odczytuje tak zwanych podliczników czyli liczników lokatorskich.

2. Uchwała Rady Miejskiej jasno wskazuje, że podstawą wyliczenia opłaty są odczyty wodomierza głównego potwierdzone fakturami za okres 6 miesięcy. Faktury wystawiane są przez PWiK Wyszków w cyklach 3 miesięcznych czyli za III kwartał na początku października i za IV kwartał na początku stycznia kolejnego roku. W chwili obecnej SM Przyszłość jest w posiadaniu danych za III i IV kwartał 2024 r. co stanowi podstawę naliczenia opłaty.

3. Koszty odbioru odpadów w zabudowie wielorodzinnej i jednorodzinnej na terenie miasta nie wykazują znaczących różnic. Zmniejszenie kosztów transportu wynikające ze zwartej zabudowy jest skutecznie niwelowane przez częstotliwość odbioru odpadów (6 razy w tygodniu w porównaniu z 1 raz w tygodniu w zabudowie jednorodzinnej). Przyjęte przez Radę stawki opłaty za gospodarowanie odpadami dla 4 osobowej rodziny w zabudowie jednorodzinnej wyniesie 143,72 zł , a dla 4 osobowej rodziny w bloku zużywającej średnio 2,7 m3 wody na osobę 143,75 zł.

Uważa Adam Szczerba, przewodniczący Rady Miejskiej w Wyszkowie. 

- Logika tej uchwały polegała na tym, by wyłapać osoby, które nie płaciły dotychczas za śmieci. Ta uchwała musi zadziałać, zafunkcjonować, byśmy zebrali jak najwięcej danych. Chcielibyśmy, by dane spływały przez rok, bo to jest taki czas minimum, aby wyciągnąć wnioski. Jeśli metoda okaże się nieskuteczna, lub inne nasze działania przyniosą oczekiwane efekty, stawkę opłaty możemy zmienić zawsze - mówi Adam Szczerba.   

Do niego także w czasie dyżurów przychodzą mieszkańcy, którzy wskazują na niewspółmierny wzrost opłaty śmieciowej po wdrożeniu nowego systemu. Są to pojedyncze przypadki. Ale byli też przedstawiciele wspólnot, np. z osiedla Telimeny, prosząc o spotkanie z władzami miasta, które przewodniczący Rady Miejskiej będzie chciał zainicjować.